Панҷшанбе, 3 Апрел 2025
Конфронси “Бехатарии сейсмикии Осиёи Марказӣ” дар Душанбе

“Бехатарии сейсмикии Осиёи Марказӣ”. Таҳти ҳамин унвон аз 25 то 27 августи соли 2016 дар толори Китобхонаи миллии Тоҷикистон Конфронси байналмилалии илмию амалӣ баргузор шуд. Академияи илмҳои Тоҷикистон ҳадафи ин конфронсаро таъсиси платформаи ягона оид ба табодули иттилооти илмию амалӣ, баррасии фикру ақидаҳои олимон, коршиносон ва дигар мутахассисон дар соҳаи амнияти сейсмикии кишварҳои Осиёи Марказӣ, Русия, ИМА, Аврупо ва Осиё мегӯяд. Ба иттилои манбаъ, дар ин ҳамоиш 100 донишманд, мутахассис ва корманди муассисаҳои илмию таҳқиқотии Тоҷикистон, Узбекистон, Қирғизистон, Қазоқистон, Русия, Олмон, Норвегия, Фаронса, Италия, ИМА, Чин, Эрон, Афғонистон ва ташкилотҳои байналмилалӣ ҳузур доштанд: “Конференсия дар се бахш: мониторинги сейсмикӣ, паст намудани хатари сейсмикӣ барои шаҳрҳои калон ва амнияти силсиланеругоҳҳои барқи обӣ дар минтақаҳои куҳӣ гузаронида шуд”.
Манбаъ меафзояд, диққати асосии иштирокчиёни конфронс ба муҳокимаи мушкилоти вазъи мониторинги сейсмикӣ дар кишварҳои Осиёи Марказӣ, табодули таҷрибаи байналмилалии арзёбӣ намудани пасткунии хатари сейсмикӣ барои шаҳрҳои калон ва таъмини амнияти силсиланеругоҳҳои барқи обӣ дар минтақаҳои кӯҳӣ равона карда шуд: “Аз рӯи ҷамъбасти маърӯзаҳо ва муҳокимаҳои фаъол иштирокчиёни конференсия ба ақидаи ягонаи зерин омаданд:
- арзёбии хатари сейсмикӣ ва оқибатҳои эҳтимолии иҷтимоию иқтисодии заминларзаҳои сахт, инчунин таҳия ва ташкили чорабиниҳои самарабахшат, ки барои коҳиш додани онҳо равона шуданд, мебояд бо истифода аз усулҳои муосири ГИС - технология ва рушди шабакаҳои муосири рақамии пойгоҳҳои сейсмикӣ гузаронида шаванд;
- барқароркунӣ ва рушди мониторинги сейсмикии минтақавӣ ва ҳамкории мутахассисон дар соҳаи сейсмология ва сохтмони ба заминҷунбӣ тобовар дар кишварҳои Осиёи Марказӣ дар навбати аввал барои арзёбии хатарҳои сейсмикӣ ва коҳиш додани онҳо дар ин минтақа аҳамияти муҳим дорад;
- зарур аст, ки дастрасии озод ба маълумоти сейсмологӣ дар ҳамаи кишварҳои Осиёи Марказӣ ва таъсиси системаи ягонаи ҷамъ овардан ва коркарди маълумот дар ҳамаи марказҳои сейсмикии минтақаҳо таъмин карда шаванд;
- гузаронидани чорабиниҳо доир ба баланд бардоштани дарки хатарҳои сейсмикӣ ва аз ҷониби аҳолӣ муҳим будани огоҳшавӣ дар масъалаҳои сохтмони ба заминҷунбӣ тобовар ва мақомоти давлатие, ки барои қабули қарорҳо масъул мебошанд, зарур аст;
- маълумоти таърихӣ ва муоинаҳои сейсмикӣ нишон медиҳанд, ки дар силсиланеругоҳҳои барқи обии минтақаи дарёи Вахш дар 500 соли охир заминларзаҳо бо иқтидори 6 балл аз рӯи ҷадвали MSK-64 рӯй надодаанд. Бинобар ҳамин сохтмони силсиланеругоҳҳои барқи обӣ новобаста ба баландии сарбанди об ҳангоми риояи стандартҳои байналмилалии сохтмонӣ аз сатҳи муқаррарии хатари сейсмикӣ баланд намебошад”.
Академияи илмҳои Тоҷикистон мегӯяд, иштирокчиёни конфронс пешниҳодҳои зеринро мувофиқи мақсад донистанд:
- ба муттаҳидии кӯшишҳои олимон ва мутахассисон оид ба табодули маълумоти сейсмикӣ ҳам дар минтақаи Осиёи Марказӣ ва ҳам бо марказҳои байналмилалӣ бо мақсади кам намудани хатар аз заминларзаҳои эҳтимолии маҳаллӣ ва наздисарҳадӣ мусоидат карда шавад;
- корҳои илмию таҳқиқотӣ, ки ба пешбинии оқибатҳои заминларзаҳои сахт ва ташкили чорабиниҳои самарабахш оид ба кам кардани зарарҳои иҷтимоию иқтисодӣ бо истифода аз технологияҳои инноватсионӣ дастгирӣ карда шаванд;
- барои татбиқи лоиҳаҳои мухталиф, ки ҷиҳати таъмини амнияти аҳолӣ аз заминҷунбӣ, арзёбӣ ва паст намудани хатари сейсмикӣ барои шаҳру ноҳияҳои гуногуни Осиёи Марказӣ мусоидат карда шавад;
- дар самти мубодилаи наздисарҳадии иттилоот оид ба масъалаҳои саҳои фавқулодда (аз ҷумла тағйирёбии ҷаҳонии иқлим) сиёсати ҳамгиро коркард шавад;
- барои таъсис додани марказҳои минтақавии ҷамъоварӣ, ҳифз ва табодули иттилоот мусоидат карда шавад;
- барои оҷилан ҷорӣ намудани системаи мониторинги сейсмикӣ дар минтақаҳои пайдошавии зилзилаҳои сахт мусоидат карда шавад;
- дар асоси натиҷаҳои илмии бадастовардашуда ба диққати шахсони қабулкунандаи қарорҳо ва аҳолии минтақа расонида шавад, ки ба сохтмони неругоҳҳои барқи обӣ ва истифодаи онҳо хатар таҳдид намекунад;
- натиҷаҳои корҳои илмию таҳқиқотии олимон ва муассисаҳои илмию таҳқиқотӣ дар амалияи тамоми ташкилотҳои давлатию ғайридавлатӣ, сохтмонӣ ва дигар ташкилотҳо, ки дар ин самт фаъолият доранд, истифода карда шаванд;
Мӯҳр
ТАҚВИМ
« Апрел 2025 » |
---|
Душ | Сеш | Чор | Пан | Ҷум | Шан | Якш |
---|
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
28 | 29 | 30 | |